De toekomst van gratis festivals is in gevaar

Sfeer Bevrijdingsfestival Nijmegen
De toekomst van gratis festivals is in gevaar
Door RobZ op 12 september 2026 - 17:01 1 Gedurende het festivalseizoen zijn er tientallen betaalde festivals, maar er zijn er ook nog genoeg waar de toegang gratis is. De meeste mensen die een festival bezoeken doen dit selectief. Ze kijken naar de aard van het festival, de line-up van artiesten en ook de datum, want het moet natuurlijk ook nog in de planning passen. Festival liefhebbers kiezen vaak voor zowel grote betaalde festivals als kleine, gratis toegankelijke evenementen. Maar juist die laatste verdwijnen steeds vaker of houden zich ternauwernood staande.

Subsidie van de gemeente
Soms is het de gemeente waar een festival plaatsvindt, veel aan gelegen dat het niet verloren gaat. Dan wordt de subsidiekraan opengezet. Maar ook daar zitten natuurlijk grenzen aan. Festivals moeten het van twee belangrijke inkomstenbronnen hebben, namelijk sponsors die reclame mogen maken en daar een leuk bedrag tegenover stellen, en de verkoop van eten en drinken. Als sponsors afhaken is dat vaak een enorme aderlating voor een festival. Maar dat geldt ook in een ander opzicht. Namelijk wanneer bezoekers zelf eten en drinken gaan meebrengen in plaats van zich te melden bij de dranktenten en foodtrucks. Dit gebeurt steeds vaker, mede vanwege de vaak hoge prijzen voor een biertje, frietje of een broodje.

Afval op festivals
Dat organisatoren niet blij zijn met zelf meegebracht eten en drinken moge duidelijk zijn. Dat heeft, behalve gemiste inkomsten, nog een reden. Festivalorganisaties zorgen voor bakjes en bekers die kunnen worden gerecycled. Het gaat dan om biologisch afbreekbare koffiebekers van PackagingDirect of om herbruikbare bier- of limonadeglazen met statiegeld, die de festivalbezoeker bij vertrek weer kan inleveren. Als bezoekers hun eigen spullen meebrengen dan wordt dat systeem vakkundig ondermijnd. Dit zorgt ervoor dat er na afloop een extra grote hoeveelheid afval moet worden opgeruimd, wat lang niet allemaal makkelijk te recyclen is. Dat betekent dus extra kosten voor de organisatie. Daarom moeten steeds meer gratis festivals besluiten om toegangsprijzen te gaan berekenen. Soms stopt een festival zelfs omdat de kosten te hoog zijn geworden om het festival nog rendabel te kunnen organiseren.

Behoud van kleine festivals
Grote evenementen zoals Lowlands en Pinkpop handhaven zich doorgaans nog wel, ook al zijn de prijzen voor toegang voor deze bekende festivals in de loop der jaren ook fors gestegen. Maar vooral als je naar een gratis festival gaat is het de moeite waard om even na te denken over het zelf meenemen van consumpties. Die plastic bierbekers moeten worden ingekocht en dus vooraf betaald. Als je netjes je biertje bij een bierkraam haalt en dat ook doet met je broodje hamburger of broodje gezond, dan zorg je ervoor dat de organisatie qua kosten en baten in ieder geval quitte speelt. En dat maakt de kans een stuk groter dat jouw favoriete festival ook volgend jaar weer kan worden georganiseerd. Veel organisaties steken heel wat tijd en ook hun ziel en zaligheid in het organiseren van een leuk festival. Ze doen dit om de bezoekers een leuke dag te bezorgen. Dat lukt alleen als de bezoekers daar zelf ook een beetje aan willen meewerken.

Wekelijks het belangrijkste festivalnieuws in je mailbox?
Schrijf je in op onze nieuwsbrief



Baroeg Open Air 2026 news_aankondiging

BAROEG OPEN AIR VOLLEDIG AANGEDREVEN DOOR WATERSTOF Baroeg Open Air zet dit jaar in op een duurzamere productie. Het festival...